HIV

HIV is de afkorting van Humaan Immunodeficiëntie Virus. Het is een snel muterend retrovirus dat aan de basis ligt van aids. Vroeger leidde HIV altijd tot aids en later tot de dood. Tegenwoordig is de levensverwachting en levenskwaliteit van mensen die seropositief zijn gelijk aan deze van gezonde mensen. Dankzij medicatie is het een chronische aandoening geworden in plaats van een doodvonnis.

Er zijn twee soorten HIV: HIV1 komt overal ter wereld voor. HIV2 komt bijna enkel in West-Afrika voor. Beide virussen tasten het immuunsysteem van het lichaam aan, waardoor je infecties en bepaalde vormen van kanker niet meer kunt afweren. Eens je je in het stadium bevindt waarin je afweersysteem zo zwaar is aangetast dat je elke infectie, opportunistische infecties genaamd, oploopt, heb je aids. Tegenwoordig kan je echter jarenlang, zelfs levenslang seropositief blijven zonder ooit aids te ontwikkelen.

De werking van HIV

Lymfocyten zijn speciale witte bloedcellen die je immuunsysteem coördineren. Deze lymfocyten of CD4+ T-cellen worden aangevallen en vernietigd door HIV. HIV vermenigvuldigt zich door zich te verspreiden over de CD4+ T-cellen. Vervolgens valt het ze aan en legt het je immuunsysteem plat door de meeste ervan te vernietigen.

Symptomen

Een infectie met HIV verloopt voor iedereen anders. De meeste mensen ondervinden de eerste symptomen ongeveer twee maanden na de besmetting. Sommigen echter pas een jaar of zelfs tien jaar na de oorspronkelijke besmetting. Zij lopen dan ook vaak jaren seropositief rond zonder dit zelf te weten en zonder behandeld te worden.

De aanvankelijke acute retrovirale infectie, waarbij de symptomen voor het eerst duidelijk worden, noemt men seroconversie. Na deze eerste griepachtige klachten ontwikkelen de meeste besmette personen gedurende maanden en jaren geen nieuwe klachten. Toch is het van groot belang om kort opgevolgd te worden door een arts en reeds een behandeling op te starten. Hoe sneller de behandeling opgestart wordt, hoe groter de kans op succes.

Moeheid

Zowel kort na de HIV besmetting, bij de eerste acute retrovirale infectie, als later wanneer de HIV zich verspreid heeft in je lichaam kan je last hebben van erge moeheid en futloosheid. Sommige mensen ontwikkelen zelfs het chronisch vermoeidheidssyndroom.

Spierpijn en gewrichtspijn

Koorts

Tot 39°C. Op dit moment bevindt het virus zich al in je bloedbaan en vermenigvuldigt het zich.

Misselijkheid en braken

30 tot 60% van de seropositieven heeft hier last van in een vroeg stadium van HIV. Bovendien kan misselijkheid ook een bijwerking zijn van de HIV-remmers.

Nachtzweten

Bij de helft van de mensen is dit één van de eerste symptomen, maar bij anderen doet het zich pas jaren later voor. ’s Nachts zweten kan echter niet genegeerd worden: je lakens zijn ’s morgens helemaal nat.

Keelpijn

Droge kriebelhoest

Dit is één van de eerste symptomen van een HIV besmetting. Medicatie zal niet helpen om deze kriebels te verminderen.

Opgezwollen lymfeklieren

Je lymfeklieren geraken vaak ontstoken bij een virale infectie omdat ze een vitale rol spelen in je afweersysteem.

Gewichtsverlies

Wanneer dit wordt opgemerkt, is je lichaam meestal al behoorlijk uitgeput en verslapt. Een goede begeleiding door je arts is noodzakelijk om je weerstand terug wat op te krikken.

Hardnekkige diarree

Maar liefst 30 tot 60% van de met HIV besmette personen heeft last van diarree in een vroeg stadium van de besmetting.

De diarree kan bovendien ook een bijwerking zijn van de HIV-remmers.

Huiduitslag of –afwijkingen

Dit symptoom kan zowel kort als lang na een HIV besmetting optreden.

Hoofdpijn

Kortademigheid

Afwijking van de nagels

De oorzaak hiervan is een schimmelinfectie. Je immuunsysteem blokkeert de infectie niet meer, waardoor je er vatbaarder voor bent.

Spruw of andere schimmelinfecties

Je afweersysteem houdt deze infecties niet langer buiten.

Verwarring en concentratieproblemen

Dit wordt ook wel HIV-gerelateerde dementie genoemd en treedt pas laat in de besmetting op. Het kan geheugen- en gedragsproblemen veroorzaken en invloed hebben op je motoriek.

Koortslip of genitale herpes

Tintelingen in handen en voeten

Ook wel perifere neuropathie genoemd. Het wordt veroorzaakt doordat de zenuwen in je handen en voeten beschadigd zijn en kan behandeld worden met pijnstillers en anti-epileptische geneesmiddelen.

Onregelmatige menstruatie

Men vermoedt dat dit symptoom vooral een gevolg is van gewichtsverlies en van een algemeen slechte gezondheid en niet zozeer van het virus zelf.

Behandeling

Goede medische opvolging

Elke drie tot zes maanden vindt er een lichamelijk onderzoek en bloedonderzoek plaats. Je wordt kort opgevolgd door je huisarts en door het aidsreferentiecentrum. Bij het bloedonderzoek worden de CD4-waarden en de virale lading gemeten.

Psychosociale begeleiding

Medicatie

De antiretrovirale medicijnen, ook wel HIV-remmers genoemd, worden onderverdeeld in drie groepen:

  • De eerste groep verhindert dat het virus in de CD4-cellen binnendringt.
  • De tweede groep zorgt ervoor dat het virus zich niet kan nestelen en vermenigvuldigen in de CD4-cellen.
  • De derde groep belet het virus om uit de besmette CD4-cellen te komen en andere cellen te besmetten.

Sinds 1996 past men de combinatietherapie toe, HAART genaamd. Je krijgt uit elke van de drie groepen een medicijn en de combinatie hiervan houdt je gezond. Het voorkomt ook dat het virus resistent wordt voor één bepaald medicijn. Via de medicijnen kunnen de negatieve gevolgen van HIV geremd worden, zodat het afweersysteem stabiel blijft.

HIV-remmers kunnen je niet genezen van HIV, maar ze houden je wel stabiel en kunnen je afweersysteem zelfs helpen herstellen. De juiste cocktail van medicijnen kan de virale lading in je bloed zodanig doen zakken dat ze niet meer meetbaar is. Op dat moment heb je geen last van HIV en ben je minder besmettelijk.

De juiste samenstelling van de cocktail, ook wel hoogactieve antiretrovirale therapie genoemd, wordt door je arts bepaald. Hij baseert zich hiervoor op informatie die je hem geeft over je leef-, eet- en slaapgewoontes. Het is belangrijk om heel eerlijk te zijn in je antwoorden, want enkel dan kan de juiste combinatie voor jou gemaakt worden. Stel jezelf geen onrealistische verwachtingen!

Gebruik niet zelf alternatieve medicijnen, kruiden of voedingssupplementen

Raadpleeg steeds je arts voor je zelf extra kruiden, voedingssupplementen of andere medicijnen gebruikt. Vaak reageren ze anders dan verwacht in combinatie met de HIV-remmers die je al inneemt. Ze kunnen de werking ervan remmen of juist versterken. Geen van beide is aan te raden.

Gezond leven

Niet roken en geen drugs gebruiken.

Zo weinig mogelijk cafeïne of alcohol drinken.

Beperk je suikerinname.

Slaap voldoende.

Beweeg voldoende en ga regelmatig buiten.

Therapietrouw = essentieel

Neem het juiste aantal voorgeschreven pillen in per dag.

Neem ze dagelijks op hetzelfde tijdstip in.

Respecteer de voedingsvoorschriften voor elk medicijn.

Doe je dit niet, dan bestaat de kans dat het virus resistent wordt en je medicijnen niet meer werken. Doe je dit wel dan is de kans zeer groot dat je een normale levensverwachting hebt en dat HIV voor jou een chronische ziekte wordt in plaats van een levensbedreigende ziekte.